Aanleiding:
internationaal en lokaal samenbrengen
State of Fashion is een internationaal modeplatform dat stevig in Arnhem geworteld is. Het platform verbindt mode expliciet aan de maatschappelijke vraagstukken en uitdagingen van onze tijd en geeft alternatieven voor het huidige modesysteem een podium. State of Fashion wil daarbij niet alleen een internationale biënnale presenteren, maar ook de Arnhemse community en het lokale publiek een gelijkwaardige plek geven in de ontwikkeling van de programmering. Maar hoe geef je die ambitie duurzaam vorm? En hoe zorg je ervoor dat inwoners en lokale gemeenschappen niet alleen publiek zijn, maar ook meedenken, maken en presenteren?
Toekomsten verbeelden
Daarom werken State of Fashion en Ruimtekoers sinds 2022 structureel samen aan culturele publieksprogramma’s rondom de modebiënnale. Internationale ontwerpers worden gekoppeld aan lokale gemeenschappen. Andersom krijgen Arnhemse jongeren, makers en gemeenschappen de ruimte om hun eigen verhalen en toekomstbeelden te onderzoeken, te verbeelden en te delen met de lokale en internationale bezoekers van State of Fashion.
Mode en textiel als universele taal
Textiel, mode en ambacht vormen daarbij een gemeenschappelijke taal. Een taal waarmee mensen persoonlijke verhalen en kennis kunnen delen, maar ook kunnen nadenken over grotere vragen. Hoe ziet een eerlijker modesysteem eruit? Wat willen jongeren laten groeien in de binnenstad? Welke beelden geven mensen kracht en bescherming? En hoe kan kleding herinneringen, rituelen, wensen en culturele tradities dragen?
Verloop:
van lokale uitwisseling naar samen toekomst maken
De samenwerking met State of Fashion start in 2022. De jaren die volgen verrijken en verdiepen we de samenwerkingen met verschillende gemeenschappen en makers.
De Arnhemse textielcommunity in kaart
In 2022 beginnen we met het in kaart brengen van de Arnhemse textielcommunity. Samen met Nathali Nijman van naaistudio De Stiksteek verzamelen we professionele textielmakers, mensen die in hun vrije tijd maken en sociale en maatschappelijke initiatieven die met mode en textiel werken. Alle makers en initiatieven krijgen een plek op een analoge kaart. Tijdens de biënnale krijgt deze mapping ook een fysieke plek in het festivalhart. Zo wordt zichtbaar hoeveel kennis, vakmanschap en initiatief in Arnhem aanwezig is. Tegelijkertijd komen we in contact met makers en gemeenschappen die we nog niet kenden.
Samen een eerlijker modesysteem verbeelden
Vervolgens ontwikkelt Ruimtekoers samen met het curatorencollectief Fashion Open Studio, onder leiding van Orsola de Castro, twee publieksprogramma’s over een eerlijker en duurzamer modesysteem. In Promenade on Slow Street denken bezoekers en leden van de Arnhemse community mee over de slow-fashionwinkelstraat van de toekomst. Hun ideeën komen samen in een interactieve installatie. Walk in Wardrobes laat zien wat mensen zelf kunnen doen om bij te dragen aan een slow-fashiontoekomst. In negen grote inloopkasten tonen Arnhemse makers en internationale ontwerpers verschillende mogelijkheden voor een slow-fashiongarderobe.
Met Arnhemse en internationale makers
Rondom deze programma’s organiseren Arnhemse makers, onder wie Daan Kruijssen, Nathali Nijman en Mirte Engelhard, workshops over repareren, upcyclen en recyclen. Outfit Library Less richt een kledingbibliotheek in met bestaande kleding en kleding die tijdens de workshops wordt gemaakt. Ook internationale ontwerpers, zoals Soup Archive en Garcia Bello, verzorgen workshops. Met de Rwandese ontwerper Cedric Mizero en de vrouwen van City at Home wordt een speciaal programma ontwikkeld. Platform Binnenstad Arnhem en Stichting Citymarketing Arnhem verwerken de opgehaalde inzichten in een publicatie voor het gemeentebestuur. Ook brengen zij Arnhemse slow-fashioninitiatieven in kaart, waaronder Fraenck, Hempje en Trickle Down Fabrics.
Drie ateliers met drie Arnhemse gemeenschappen
In 2024 verdiepen we de samenwerking met Arnhemse maakgemeenschappen. Samen met ontwerpers ontwikkelen we drie maakateliers waarin textiel en ambacht een gemeenschappelijke taal vormen voor het delen van verhalen, ervaringen en kennis.
Atelier Teddy
In Atelier Teddy werkt modeontwerper Ruben Jurriën met leerlingen van het Thomas a Kempis College rond het thema slaapknuffels. Vanuit gesprekken over veiligheid, zachtheid en persoonlijke herinneringen maken zij met blockprint, borduurwerk, patchwork en hergebruikte knuffels een minicollectie. Tijdens de opening van State of Fashion – Ties that Bind presenteren de leerlingen hun werk in een feestelijke parade.
Onderzoek naar culturele achtergronden in de stad
In Atelier Batik vormen batikstoffen uit Java het startpunt. Ontwerpers Myrthe Groot en Romée Mulder van modelabel GUAVE onderzoeken samen met Arnhemmers met Indische, Indonesische en Molukse roots de verhalen achter batik. In Atelier Home onderzoekt de Nederlands-Mexicaanse ontwerper Zyanya Keizer samen met de vrouwen van City at Home hoe het is om als migrant in een nieuwe omgeving ruimte te maken voor je eigen culturele afkomst. City at Home is een Arnhemse organisatie in Malburgen voor vrouwen die zich geïsoleerd voelen in de Nederlandse maatschappij en was ook in 2022 bij het publieksprogramma betrokken.
Ateliers als veilige plek voor onderzoek naar ervaringen
De ateliers bieden een veilige omgeving waarin deelnemers elkaar ontmoeten en persoonlijke verhalen, ervaringen en kennis uitwisselen. Het gaat niet alleen om wat er uiteindelijk wordt gemaakt. Het gezamenlijke proces is onderdeel van het artistieke resultaat. De opbrengsten worden gedeeld in kleine presentaties, aangevuld met film en fotografie. Zo krijgen de stemmen van Arnhemse gemeenschappen een plek binnen de internationale biënnale. Tijdens workshops worden bezoekers uitgenodigd om op het gepresenteerde werk voort te bouwen.
Nóg meer gemeenschappen betrekken richting State of Fashion 2026
Al vanaf 2024 werkt Ruimtekoers samen met makers, jongeren, studenten en verschillende Arnhemse gemeenschappen aan activiteiten die tijdens de State of Fashion Biënnale van 2026 samenkomen. In de jaren daarna groeit het programma verder, met nieuwe courses, ateliers en maakprocessen. Zo ontstaat richting 2026 een steeds breder lokaal programma waarin de internationale biënnale wordt verbonden met de mensen, wijken en verhalen van Arnhem.
Jongeren maken De looks van Klarendal
In schooljaar 2024/2025 werken leerlingen van het Thomas a Kempis College met modeontwerper Mirte Engelhard aan De looks van Klarendal. Ze trekken de wijk in, spreken bewoners en ondernemers en onderzoeken welke stijlen, verhalen en karakters zij tegenkomen. In duo’s vertalen ze die verhalen naar ontwerpen van tweedehands stoffen. Zo leren ze hoe kleding het verhaal van een ander kan dragen en hoe je observaties uit de wijk omzet in een ontwerp. De collectie wordt gepresenteerd via foto en video en krijgt een plek tijdens de State of Fashion Biënnale van 2026.
Studenten ontwerpen met de binnenstad
In het voorjaar van 2025 én 2026 onderzoeken studenten Ruimtelijk vormgever van Rijn IJssel hoe ruimtelijk ontwerp ontmoeting en gesprek in de stad kan uitlokken. De Arnhemse binnenstad is daarbij hun atelier, onderzoeksplek en presentatieplek. Met antropologische oefeningen leren ze de stad anders observeren. Vanuit een zelfgekozen vraag ontwerpen ze een cultural probe: een installatie of interventie die voorbijgangers uitnodigt iets te delen over zichzelf, de stad of de toekomst. De studenten testen hun ontwerpen op straat en onderzoeken welke gesprekken ontstaan en welke invloed plek, timing, taal en houding hebben. Tijdens de presentatie vormen de interventies samen een route door de binnenstad. De resultaten worden ook getoond in Rozet en tijdens State of Fashion.
Leerlingen volgen de trip van hun outfit
In schooljaar 2025/2026 onderzoeken leerlingen van het Thomas a Kempis College met modeontwerper Mirte Engelhard de reis van hun favoriete kledingstuk. In Trip van je outfit kijken ze naar de betekenis en impact van kleding voor henzelf, de makers en de aarde. Met restmaterialen uit Mirtes atelier en stof van 2Switch maken ze samen één outfit, bestaande uit onder meer een cape, korset, blinddoek en mondkap. Zo ontdekken ze hoeveel werk, energie en betekenis in kleding verscholen zit. De outfit wordt met foto en video gepresenteerd in Rozet en krijgt daarna een plek tijdens de State of Fashion Biënnale van 2026, waar koningin Máxima met de leerlingen over het project in gesprek gaat.
Toekomstige fashion designers experimenteren in Klarendal
In 2026 trekken 35 toekomstige fashion designers tijdens Vrijplaats Fashion Designers X Klarendal drie dagen de wijk in. Samen met Mirte Engelhard en Lenn Cox onderzoeken ze hoe mode een vorm van sociale kunst kan zijn. Vanuit Begane Grond verzamelen ze schaduwen, patronen en texturen uit Klarendal en verwerken die met rubbing en cyanotype in kleding. Bij Plaatsmaken vertalen ze persoonlijke rituelen met zeefdruk naar hun ontwerpen. Door technieken en beelden te combineren ontstaat ruimte voor experiment. Op de laatste dag maken de studenten een fotoserie in Klarendal en richten ze een expositie in bij Begane Grond. Ze leren nieuwe technieken, maken werk voor hun portfolio en ervaren dat experimenteren en opnieuw proberen onderdeel zijn van hun makerschap.
Hoop en bescherming met Arnhemmers van ver
In Maak Nederland weer Gezellig! onderzoekt modeontwerper Ruben Jurriën met Arnhemmers van ver op azc-locatie Elderhoeve welke beelden kracht, bescherming en veiligheid kunnen geven. Binnen de residentie Join the Artist ontwikkelen zij samen de eerste look van een grotere collectie. Het werk verbeeldt hoop op een land dat staat voor vriendelijkheid en vrijheid en wordt tijdens State of Fashion gepresenteerd en geactiveerd met publiek.
Wensen worden wonderen van textiel
In Atelier Milagros werkt modeontwerper Zyanya Keizer bij City at Home met meer dan twintig vrouwen uit Arnhem-Zuid met verschillende migratieachtergronden. Geïnspireerd op de Mexicaanse milagrotraditie vertalen de vrouwen persoonlijke wensen, herinneringen en culturele symbolen naar textiele amuletten. Tijdens het maken delen zij verhalen, tradities en technieken. Alle bijdragen komen samen in een grote cape van bescherming, gemaakt van een oude leren jas. Ook ontstaan andere textiele werken, zoals een pet en oorbellen. Tijdens State of Fashion wordt het atelier geopend voor andere Arnhemmers, die hun eigen milagro kunnen maken.
Resultaat:
Arnhemse verhalen en toekomstbeelden op een internationaal podium
Sinds 2022 werken State of Fashion en Ruimtekoers aan een lokaal publieksprogramma waarin Arnhemse makers, jongeren, studenten en gemeenschappen niet alleen publiek zijn, maar zelf onderzoeken, maken en presenteren. Dat levert uiteenlopende artistieke resultaten op. Van een kaart van de Arnhemse textielcommunity, interactieve installaties en een kledingbibliotheek tot modecollecties, textiele amuletten, ruimtelijke interventies, films, fotografie en publieke activaties. Steeds vormt mode, textiel of ontwerp het middel om verhalen, ervaringen en ideeën zichtbaar te maken.
Co-creatie met de stad
De trajecten laten ook zien wat co-creatie kan betekenen voor deelnemers. Jongeren leren hun omgeving observeren, contact maken met onbekenden en verhalen vertalen naar kleding of ruimtelijk ontwerp. Studenten experimenteren met nieuwe technieken en ontdekken dat hun makerschap niet alleen draait om vorm, maar ook om ontmoeting, onderzoek en de invloed die hun werk op anderen heeft. Binnen de maakateliers delen deelnemers persoonlijke herinneringen, wensen, culturele tradities en toekomstbeelden. Zo ontstaan werken die niet alleen iets laten zien, maar ook ruimte maken voor gesprek. Over de herkomst en impact van kleding, over veiligheid en bescherming, over migratie, identiteit en de stad van de toekomst.
Versterken State of Fashion
Ook State of Fashion zelf raakt hierdoor sterker verbonden met Arnhem. Lokale gemeenschappen krijgen een inhoudelijke rol binnen de internationale biënnale en de programmering groeit vanuit langdurige samenwerkingen met scholen, maatschappelijke organisaties, makers en bewoners. Tijdens de State of Fashion Biënnale van 2026 komen de verschillende trajecten samen. De gemaakte werken, films en verhalen krijgen een plek in de stad en verschillende ateliers worden opnieuw met publiek geactiveerd. Daarmee toont de biënnale niet alleen de eindresultaten, maar ook de ontmoetingen en gezamenlijke maakprocessen waaruit zij zijn ontstaan. Zo ontstaat een lokaal programma dat steeds verder groeit: geworteld in Arnhem, verbonden met internationale ontwerpers en gedragen door de mensen die eraan meedoen.
